Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe
KOMKAS^® s.c.
J. Zimnicki, Ł. Smolarski

Nasz adres:

Al. Wojska Polskiego 494-496

82-200 Malbork 

tel/fax. (55) 270 30 21

Jak kupować komputer?

Niniejszy tekst ma jedynie zasygnalizować Państwu niektóre aspekty związane z zakupem komputera. Doskonale zdaję sobie sprawę z faktu że tego typu publikacje dezaktualizują się już po kilku miesiącach od ich napisania, dlatego proszę go potraktować wyłącznie jako wskazówki ogólne i zarysowanie tematu.

Płyta główna: niestety sprawdza się tu reguła, ze im droższa płyta tym lepsza. Markowe płyty to gwarancja dużej wydajności i bezproblemowej współpracy z urządzeniami zewnętrznymi. Niestety ceny takich płyt zaczynają się powyżej 600 zł. Dlatego czasami warto zdecydować się na tańsze rozwiązanie. Często wystarczą do naszych zastosowań, a pozwolą oszczędzić do kilkuset złotych. Typ płyty wiąże się z obsługiwanymi procesorami oraz rodzajem pamięci. Oddzielnie produkowane są płyty pod procesory Intel, oddzielnie pod procesory AMD. Nawet w ramach jednej z tych rodzin rozróżnia się dodatkowo typy slotów na procesory (ang. Sockets) od których zależy jaki procesor taka płyta obsłuży. Płyty w zasadzie standardowo mają zintegrowaną kartę muzyczną i sieciową, bardzo często także kartę graficzną, co jednak, zwłaszcza w przypadku wbudowanej karty graficznej, obniża wydajność w grach 3D. W dobie powszechnego wykorzystania urządzeń z interfejsem USB ważne jest, aby płyta umożliwiała podłączenie jak największej ilości takich urządzeń czyli żeby miała jak najwięcej portów USB. Minimum to 4, chociaż standardem staje się 6 portów wbudowanych w płytę a dodatkowo 2 lub 4 porty podłączane przy pomocy tzw. śledzia. Nie bez znaczenia będzie również złącze eSATA umożliwiające podłączenie przenośnego dysku twardego oraz złącza FireWire (alternatywa dla USB, wykorzystywana np. w urządzeniach typu skaner czy aparat fotograficzny)

Procesor: oferta zmienia się bardzo często. Standardem stają się procesory kilkurdzeniowe, pozwalające osiągnąć znacznie większą wydajność. Oczywiście w przypadku nowinek bariera jest cena, która jednak już w kilka miesięcy od pokazania się danego modelu na rynku spada o kilkadziesiąt procent, zatem nie warto się spieszyć. Procesor musi być dobrany do typu złącza na płycie głównej. Nie możemy zapominać o zapewnieniu odpowiedniego chłodzenia, zwłaszcza jeśli chcemy bawić się w tzw. podkręcanie (ang. overclocking). Wybór procesora powinien być uzależniony od przeznaczenia zestawu komputerowego: do pracy biurowej nie musimy kupować hiperwydajnego drogiego procesora który z kolei będzie niezbędny w przypadku przeznaczenia do gier.

Karta graficzna: obecnie najczęściej spotykane są bardzo wydajne karty graficzne NVIDIA. Druga licząca się rodzina kart to ATI. W przypadku komputerów przeznaczonych bardziej do nauki czy Internetu a mniej do gier  możemy się jednak zdecydować na słabszą kartę z małą ilością wbudowanej pamięci RAM i zaoszczędzić nawet kilkaset złotych. W przypadku komputerów bardziej do biura niż do domu lepiej od razu kupić płytę ze zintegrowaną kartą graficzną i oszczędzić znacznie więcej, oczywiście kosztem wydajności grafiki. Rasowi gracze powinni sięgnąć do bardziej zaawansowanych konstrukcji i zdecydować się na któryś z wyższych modeli NVidia lub ATI. Jeśli jedna karta graficzna to za mało (niektóre zaawansowane programy graficzne i gry nie osiągną na pojedynczej karcie odpowiedniej wydajności) to możemy zastanowić się nad wykorzystaniem technologii SLI (w przypadku NVidia) lub CrossFire (w przypadku kart ATI). Technologie te umożliwiają łączenie kilku (jednakowych) kart graficznych tak aby aplikacja mogła wykorzystywać je wszystkie na raz jako jedną kartę. Oczywiście wiąże się to z zakupem odpowiedniej płyty głównej obsługującą jedną ze wspomnianych technologii, co nie jest małą inwestycją. Nowoczesne karty graficzne w zasadzie mają wyłącznie cyfrowe wyjścia DVI/HDMI, ale dzięki odpowiednim przejściówkom można je podłączać również do analogowych monitorów wyposażonych w wejście D-SUB.

Karta muzyczna: większość płyt głównych ma zintegrowaną kartę muzyczną 5.1, standardowo już w technologii HD. Wystarcza ona do większości domowych zastosowań, umożliwiając podłączenie 5 głośników+subwoofer. W przypadku bardziej wymagających melomanów i ludzi zajmujących się zawodowo muzyką rozwiązaniem będzie zakup dedykowanego urządzenia z funkcjami zaawansowanej obróbki dźwięku, oczywiście za znacznie większe pieniądze.

Dysk twardy: dyski twarde powiększają swoją pojemność tak samo albo jeszcze szybciej jak rośnie prędkość procesorów. Obecnie (lato 2009) standardem są już dyski  1TB czyli 1000 GB a w cennikach widać już dyski 1.5-2 TB. Aby uzmysłowić sobie szybkość rozwoju technologii warto zaznaczyć, że gdy powstawała pierwsza wersja tego tekstu, 3 lata temu, standardem były dyski 120 GB. Jeśli jednak chcemy obniżyć koszt zestawu, możemy zdecydować się na dysk 500 lub 720 GB, chociaż oszczędność będzie rzędu kilkudziesięciu do stu kilkudziesięciu złotych kosztem o połowę mniejszej pojemności. Standardy ATA i SCSI odeszły juz do lamusa, obecnie większość nowych dysków produkowana jest w technologii SATA umożliwiając teoretyczne transfery do 3 GB/s. Ważna jest również prędkość obrotowa dysków, wynosząca 5400 lub 7200 obrotów oraz wielkość bufora (od 4 do 32 MB). Zakup dysków ATA lub dysków 5400 obrotów z małym buforem jest nieopłacalny. Oprócz dysków montowanych na stałe do komputera popularne są dyski przenośne, z interfejsem USB, FireWire lub (umożliwiające znacznie szybszy transfer) eSATA.

Pamięć RAM: zależnie od typu procesora i rodzaju płyty głównej mamy do wyboru pamięć DDR I, II i III generacji. Obecnie pamięci pracują z częstotliwością od 400 MHz w górę. Standardem (który pewnie szybko się zmieni) są pamięci pracujące z częstotliwością 800 i 1060 MHZ. Pamięci generalnie im więcej tym lepiej, ale np. Windows 98 nie radził sobie zbyt dobrze powyżej 256 MB RAM, natomiast systemy 32 bitowe takie jak Windows 2000, XP czy Linux z kernelem 32 bitowym nie potrafią obsłużyć więcej niż 3 GB RAM. Jeśli chcemy w pełni wykorzystać zainstalowaną pamięć (a nowe płyty główne pozwalają zainstalować jej nawet do 16 GB) to powinniśmy zdecydować się na system 64bitowy klasy Microsoft Window Vista lub Windows 7 albo Linux 64 bitowy. Należy dobrze sprawdzić jaką częstotliwość obsługuje nasza płyta główna. Pamięci pracujące z dużą częstotliwością powinny mieć zapewnione odpowiednie chłodzenie, zwykle też wyposażone są w radiatory.

Napęd CD: standardem stały się napędy DVD-RAM. Interfejsem do którego urządzenie jest podłączane jest interfejs SATA, choć trafiają się jeszcze modele na ATA. Umożliwiają zarówno odczyt standardowych CD, jak i płyt DVD oraz zapis płyt CD-R, CD-RW, DVD-R oraz DVD+R. Ważne jest, żeby kupowana nagrywarka miała system ochrony przed niedopełnieniem bufora, np. BurnProof lub znacznie lepszy JustLink. Niektóre z modeli umożliwiają (przy wykorzystaniu odpowiedniego nośnika) wypalanie na płycie etykiety w technologii LightScribe.

Modem analogowy/xDSL/GSM/karta sieciowa: urządzenia umożliwiające podłączenie naszego komputera do sieci, w tym także do Internetu. Tradycyjne analogowe modemy pozwalały osiągnąć prędkość do 56kBit/s i w zasadzie są już przeszłością, jednakże ciągle jeszcze przy ich użyciu można się podłaczyć do Internetu praktycznie wszędzie tam gdzie jest zwykły telefon. Coraz większą popularnością cieszą się modemy oferowane przez dostawców sieci GSM, umożliwiające szybki (nawet powyżej 7Mbit/s) dostęp do Internetu w zasadzie z dowolnego miejsca gdzie ma pokrycie sieć GSM/GPRS/EDG/3G. Osobną kategorią urządzeń są karty sieciowe, standardowo już wbudowane w płytę główną pracujące z prędkościami 10/100/1000 Mbit/s umożliwiając podłączenie się do sieci w domu, w pracy czy do modemu operatora Internetu. Kolejny typ modemów to modemy w technologii xDSL oferowane przez firmy telekomunikacyjne umożliwiające podłączenie (po wykupieniu odpowiedniej usługi) do Internetu przez łącze cyfrowe telefoniczne. Modemy te podłączane są do komputera przez złącze USB.

Obudowa: wydawać by się mogło że mało istotny ale w rzeczywistości bardzo ważny element zestawu. Powinna być estetyczna, w końcu będziemy na nią patrzeć co dzień. Zwróćmy uwagę na rodzaj i miejsce umieszczenia przycisków sterujących (reset, włącznik) tak aby uniknąć możliwości ich przypadkowego wciśnięcia. Nowoczesne obudowy posiadają możliwość zamontowania dodatkowych wentylatorów oraz rozwiązania optymalizacji przepływu powietrza (ang. AirDuct). Profesjonalne obudowy sprzedawane są zwykle bez zasilaczy, o których za chwilę.

Zasilacz: wbrew pozorom chyba najistotniejszy element naszego zestawu. Od jego jakości, wydajności i stabilności zależy czy nasz komputer będzie pracować długo i stabilnie czy krótko i z problemami. Potężne karty graficzne i procesory konsumują dużą ilość mocy którą zasilacz musi dostarczyć. Do tego dochodzi zasilanie dysków twardych, czytników CD, urządzeń USB itd. Dlatego w zasadzie nie ma pojęcia "zbyt mocny zasilacz". Większość kart graficznych dla graczy ma w wymaganiach zaznaczone że minimalna moc zasilacza powinna wynosić 500 W i to naprawdę jest minimum. Rozsądnym wyborem jest zasilacz 700-900 W renomowanej firmy z wbudowanymi filtrami. Ponadto warto zwrócić uwagę, żeby zasilacz był modularny, tzn. żeby można było podłączyć zasilanie tylko tych urządzeń które mamy zainstalowane a zbędne kable schować do pudełka do późniejszego wykorzystania zamiast zawijać je gdzieś w obudowie. Pamiętajmy: słaby tani zasilacz to potencjalna awaria płyty głównej i innych podzespołów która może skończyć się koniecznością ich wymiany. Nie warto tu oszczędzać.

Monitor: tradycyjne monitory kineskopowe (CRT) zniknęły z oferty już jakiś czas temu i można je nabyć wyłącznie z drugiej ręki. Standardem są monitory LCD, płaskie, znacznie lżejsze, bardziej ekonomiczne i zajmujące mniej miejsca na biurku niż ich starsi bracia. Wraz z rozwojem technologii tanieją monitory o coraz większej przekątnej ekranu. Coraz częściej są to też monitory panoramiczna (o proporcjach 16:9 zamiast 5:4). Wybierając wielkość ekranu uwzględnijmy odległość w jakiej będziemy siedzieć - za duży ekran może męczyć wzrok. Obecnie najwięcej na rynku jest monitorów o przekątnej 19-22 cale i to wydaje się być optymalnym wyborem. W razie potrzeby (np. wieczorek filmowy czy prezentacja) zawsze można podłączyć komputer do TV, które w większości posiadają wejście monitorowe. Nowoczesne monitory posiadają zarówno analogowe wejście D-SUB (tradycyjna wtyczka 25 pinowa) jak i cyfrowe wejście DVI/HDMI. Oczywiście monitor powinien być dobrany do wyjścia karty graficznej.

Kupując komputer warto zdecydować się na sprawdzoną firmę, udzielającą gwarancji nie tylko na części ale także na cały zestaw. Standardowa gwarancja na "składaki" wynosi tylko 12 miesięcy, natomiast poważne firmy udzielają gwarancji 24 miesięcznej lub dłuższej. Ważny jest również serwis, który powinien być na miejscu i działać sprawnie, a nie, jak to ma miejsce w przypadku "okazji" z supermarketów, na drugim końcu Polski. Często zaoszczędzone pieniądze z nawiązką są wydawane na koszty transportu komputera do i z serwisu. Szerzej o tym tutaj

Michał Zimnicki
PUH KOMKAS s.c.

Wszystkie nazwy urządzeń i oprogramowania użyte w powyższym tekście są nazwami zastrzeżonymi przez ich właścicieli i zostały wykorzystane wyłącznie w celach informacyjnych.

 Ostatnie zmiany : 28 lutego 2010
Kodowanie ISO 8859-2
Serwis zoptymalizowany dla rozdzielczości 1024x768x32bity

© PUH KOMKAS s.c. 1995-2010